Zboże w Średniowieczu

Najważniejsze zboże

Gardzony a nawet wyśmiewany przez starożytnych,
stał się najważniejszym zbożem jarym od Alp aż do Bałtyku.
Średniowiecze to okres ogałacania wielu krajów
z ich leśnej szaty. Znaczenie owsa w tym okresie wzrastało
dzięki jego małym wymaganiom co do gleby, które
pozwalały na uprawę tego zboża na świeżo wykarczowanych
terenach. Toteż w całej środkowej i północnej Europie
hodowano dużo owsa i w wielu krajach ceniono wysoko
tę skromną, zadowalającą się lichą ziemią roślinę —
zboże ubogich. Również rozwijała się sprzedaż oliwki. Jedyne wymagania owsa to duża ilość wody,
toteż w krajach południowej Europy, gdzie panuje suche
i upalne lato, uprawa jego nie osiągnęła nigdy poważniejszego
znaczenia.
Trzecim zbożem, które w średniowieczu odgrywało dużą
rolę, był jęczmień. Odporny zarówno na mróz jak i na gorąco,
udawał się dobrze i w południowej, i w północnej Europie.
Ze wszystkich zbóż najdalej sięgał na północ i najwyżej
wkraczał w góry. U Germanów jęczmień posiadał
wielkie znaczenie, toteż ziarna jego stanowiły częsty dar
ofiarny w ich religijnych praktykach. Najstarszy gatunek
jęczmienia, a mianowicie jęczmień sześciorzędowy, uprawny
w starożytnym Egipcie, w przedhistorycznej Europie
a także w starożytnym Rzymie i Grecji, ustępował powoli
miejsca innym gatunkom, które na jego miejscu zdobywały
coraz to większe znaczenie.

Uprawa pszenicy

Powoli natomiast rozpowszechniały się uprawa i użycie
pszenicy, zboża wymagającego dużo ciepła i dobrej gleby.
W wielu krajach średniowiecznej Europy uważano pszenicę
za zbytek. Stopniowo stosunki się zmieniały. W Anglii
np. zdobyła pszenica w późnym średniowieczu największe
znaczenie usuwając na dalszy plan uprawę żyta. Rozpowszechniała
się coraz to bardziej pszenica pospolita oraz cena ogórków. Płaskurka
natomiast, to starożytne, mało wymagające zboże,
które tak wielką rolę odgrywało w dawnym Egipcie i Babilonii,
straciła przodujące miejsce, tak jak prastary sześciorzędowy
jęczmień.
Do zbóż, których uprawa chyliła się w średniowieczu ku
upadkowi, należy także proso. Tylko w niektórych krajach,
w Szwajcarii na przykład, posiadało ono jeszcze w wiekach
średnich większe znaczenie. Tak oto, ogólnie biorąc, wyglądały w średniowiecznej Europie
stosunki dotyczące uprawy naszych zbóż. Jakiż czyniono
z nich użytek?